معاون پژوهش و فناوری دانشگاه فرهنگیان، «آیندهنگاری» را الزامی راهبردی برای سیاستگذاران تربیت معلم برشمرد و تأکید کرد که صرفِ آیندهنگری پاسخگوی نیازهای این حوزه نیست.
به گزارش روابط عمومی دانشگاه فرهنگیان، مراسم معارفه مصطفی غفاری به عنوان سرپرست دانشگاه فرهنگیان استان قزوین با حضور حجتالاسلاموالمسلمین سید نقی موسوی، معاون پژوهشی دانشگاه فرهنگیان کشور و مسئولان استانی در سالن آمفیتئاتر دانشگاه فرهنگیان استان برگزار شد.
موسوی با تأکید بر در هم تنیدگی مفاهیم تربیت و آینده اظهار کرد:
اساساً در ذات مفهوم تربیت، آینده نهفته است. دستکم دو رویکرد در تربیت و اداره ارادهها در تربیت وجود دارد. دیدگاه اول، حفظ وضع موجود و بازتولید ارزشها را مورد توجه قرار میدهد اما در نگاه فلسفی دوم، تربیت به مثابه شدن و نوآوری است و در این رویکرد اگر ما معلمان و مدیران در حوزه تربیتمعلم، این مفهوم را با نگاه به آینده محقق نکنیم، دچار زیان خواهیم شد.
وی با بیان اینکه دو مفهوم آیندهنگری و آیندهنگاری در طراحی نظامات آموزش عالی وجود دارد، افزود:
آیندهنگری به معنای پیشبینی حوادث آینده، سناریوهای محتمل، تغییر نسلها و تأثیر فناوریهای نوین بر سبک زندگی است، اما مفهوم دقیقتر، آیندهنگاری است، به این معنا که نباید در پیشبینی محدود بمانیم، بلکه باید در تربیت معلم به سمت نگارش آینده و روایت آیندههای محتمل حرکت کنیم.
معاون پژوهش و فناوری دانشگاه فرهنگیان با تأکید بر نقش دانشگاه فرهنگیان در ترسیم سناریوهای محتمل برای آینده ایران، عنوان کرد:
در طراحی اهداف تربیتمعلم، بسنده کردن به آیندهنگری کافی نیست و باید آیندهنگاری را رقم زد، این کاری سخت اما ضروری است.
وی در ادامه به تشریح اصول تربیتی ناظر به آینده پرداخت و بیان کرد:
- نخستین اصل: توجه به چندآیندگی است. نظام آموزش عمومی و عالی ما باید به آیندههای محتمل و سناریوهای مختلف توجه کند و این ضرورتی بیبدیل برای سیاستگذاران است.
- دومین اصل: مشارکتجویی و مشارکتپذیری. همانطور که دانشآموز باید در شکلگیری بنای هویتی خود مشارکت کند، در تربیتمعلم نیز این مشارکت ضروری است؛ تجارب موفق نشان داده تربیت، در دل میدان تجربه و مشارکت رخ میدهد.
- سومین اصل: پویایی و انعطاف. اگر از آینده سخن میگوییم، باید تربیتمعلم منعطف باشد و دانشگاه فرهنگیان دانشجو-معلمان را برای آیندههای محتمل آماده کند. تغییرات نسلی، تحولات فناوری اطلاعات و ظهور پدیدههایی مانند هوش مصنوعی باید در این مسیر به رسمیت شناخته شوند.
- چهارمین اصل: آزادی و مسئولیت. نظریه فلسفه تربیت اسلامی، انسان را آزاده و مختار میداند، اما در کنار آزادی، مسئولیت اخلاقی وجود دارد؛ اختیار انسان ملازم با مسئولیت اوست.
- اصل پایانی: توحیدمحوری. نگاه به تربیت و آینده بدون توحیدمحوری ممکن نیست؛ توحید نگاه ما را به آینده روشن میکند. اگر بهدنبال آینده سربلند ایران و احیای تمدن اسلامی هستیم، توحیدمحوری و ولایتمحوری باید مدنظر قرار گیرد.
موسوی در پایان تأکید کرد که تربیت معلم آیندهمحور بدون توجه به این اصول، نمیتواند پاسخگوی نیازهای کشور در دوران تحولات سریع باشد.